Parametry naboju
Zestawienie ma sens głównie dla osób, które wahają się między karabinkiem typu AR-15 a karabinkiem na nabój pistoletowy, albo chcą zrozumieć, czym różni się amunicja ich pistoletu od karabinkowej. Dla 5,56x45 organizacja C.I.P. nie publikuje osobnej karty (homologuje .223 Remington), dlatego wymiary i ciśnienie pochodzą z cywilnej specyfikacji SAAMI 5.56 Commercial. Wojskowa norma 5,56 NATO nie jest publicznie dostępna.
| Parametr | 5,56x45 | 9 mm Luger (9x19) |
|---|---|---|
| Kaliber nominalny | 5,56 mm | 9 mm |
| Typ naboju | pośredni | pistoletowy |
| Zapłon | centralny | centralny |
| Długość łuski | 44,70 mm[1] | 19,15 mm[2] |
| Długość naboju | 57,40 mm[1] | 29,69 mm[2] |
| Pmax C.I.P. | brak osobnej karty C.I.P. | 2350 bar[2] |
| MAP SAAMI | 62 000 psi[1] (SAAMI 5.56 Commercial - specyfikacja cywilna, nie NATO) | 35 000 psi[3] |
Kaliber nominalny to zwyczajowe oznaczenie naboju, a nie zmierzona średnica pocisku.
5,56x45 ma wyraźnie mniejszy kaliber nominalny (5,56 mm wobec 9 mm) i lżejszy pocisk, ale butelkowa łuska długości 44,70 mm rozpędza go do prędkości wielokrotnie wyższej niż w 9 mm. Maksymalne średnie ciśnienie to 62 000 psi według SAAMI 5.56 Commercial (specyfikacja cywilna, nie NATO) i 35 000 psi według SAAMI dla 9 mm Luger.
Odrzut i kontrola broni
Mimo dużo większej mocy naboju karabinek w 5,56x45 uchodzi za jedną z najłagodniejszych broni długich centralnego zapłonu: pocisk jest lekki, a broń ciężka i oparta o bark. Odrzut jest krótki i niski, co ułatwia szybkie serie. Wyraźny jest za to huk i błysk, zwłaszcza z krótkich luf.
9 mm Luger z pistoletu szarpie dłonią wyraźniej, niż sugeruje sama moc naboju, bo cały impuls przejmują nadgarstki. Ten sam nabój wystrzelony z karabinka PCC jest niemal pozbawiony odrzutu - dlatego PCC często poleca się osobom, które chcą trenować manipulacje bronią długą bez hałasu i kosztu amunicji karabinowej.
Dostępność i cena w Polsce
9 mm Luger to najtańszy i najłatwiej dostępny nabój centralnego zapłonu w kraju; w naszym sklepie ma zdecydowanie najwięcej pozycji - 9x19.
Amunicja 5,56x45 i bliźniacza .223 Remington należą do najpopularniejszych karabinowych, z szeroką ofertą nabojów treningowych i wyczynowych, lecz pojedynczy strzał kosztuje zauważalnie więcej niż z 9 mm. Wybór karabinków samopowtarzalnych w tym kalibrze jest największy na rynku: konstrukcje typu AR-15, polskie Beryle i Groty w wersjach cywilnych, czeskie Breny. Oferta: 5,56x45. Przed zakupem sprawdź oznaczenie komory swojej broni - różnice opisujemy w porównaniu .223 Rem z 5,56 NATO.
Zastosowania: sport, kolekcja, myślistwo
Sport. 9 mm obsługuje konkurencje pistoletowe oraz klasę PCC w strzelaniach dynamicznych, gdzie cele stoją blisko. 5,56x45 to podstawowy kaliber konkurencji karabinowych w wieloboju i na dystansach liczonych w setkach metrów - tam, gdzie pocisk pistoletowy traci prędkość i opada zbyt mocno.
Kolekcja. Oba naboje są standardem uzbrojenia państw NATO, więc w kolekcjach występują parami: pistolet służbowy i karabinek.
Myślistwo. Broń krótka w 9 mm jest wyłączona[4]. Sztucer lub karabinek w 5,56x45 formalnie jest bronią długą centralnego zapłonu, ale to nabój lekki - progi energii na 100 m dla zwierzyny grubej trzeba sprawdzić dla konkretnego naboju myśliwskiego, a przy cięższej zwierzynie warto raczej sięgnąć po mocniejszy kaliber.
Na jakie pozwolenie
Pistolet 9 mm, karabinek PCC i karabinek 5,56x45 (kaliber nominalny 5,56 mm) mieszczą się w tej samej kategorii z art. 10 ust. 4 pkt 4 lit. b ustawy - broń centralnego zapłonu z lufami gwintowanymi, o kalibrze do 12 mm - oraz, przez pkt 7, w pozwoleniu kolekcjonerskim[5].
Przy 5,56x45 trzeba znać art. 10 ust. 6 pkt 2: zabronione jest posiadanie amunicji „z pociskami pełnopłaszczowymi zawierającymi rdzeń wykonany z materiału twardszego niż stop ołowiu”. Część wojskowych odmian tego naboju ma w pocisku stalowy wkład, dlatego przed zakupem sprawdzaj w opisie producenta konstrukcję pocisku, a nie tylko kaliber. Do polowań § 3 rozporządzenia wymaga co najmniej 1000 J na 100 m przy sarnach i warchlakach - spełnienie progu zależy od konkretnego naboju, więc sprawdź energię na 100 m w danych producenta amunicji.
Który kaliber wybrać
- Trenujesz na krytej strzelnicy z osią pistoletową - 9 mm, w pistolecie albo PCC. Nie każda taka oś dopuszcza amunicję karabinową.
- Chcesz strzelać z broni długiej na sto metrów i dalej - 5,56x45. Płaski tor lotu upraszcza celowanie.
- Masz ograniczony budżet na amunicję - 9 mm; ten sam zapas nabojów obsłuży pistolet i karabinek.
- Myślisz o zawodach wieloboju - docelowo potrzebujesz obu: pistoletu 9 mm i karabinka 5,56x45.
Najczęściej zadawane pytania
9mm vs 5.56 - który nabój jest szybszy?
5,56x45 - lekki pocisk z długiej łuski butelkowej leci wielokrotnie szybciej niż pocisk 9 mm Luger. Dokładne prędkości zależą od producenta, masy pocisku i długości lufy, dlatego sprawdzaj je w karcie wybranego naboju.
Czy 5,56x45 ma większy odrzut niż 9 mm?
Nabój jest mocniejszy, ale karabinek jest cięższy i opiera się o bark, więc subiektywnie strzela się z niego łagodniej niż z pistoletu 9 mm.
Czy każdą amunicję 5,56x45 można legalnie kupić?
Ustawa o broni i amunicji w art. 10 ust. 6 pkt 2 zabrania posiadania amunicji z pociskami pełnopłaszczowymi z rdzeniem twardszym niż stop ołowiu. Przy zakupie sprawdzaj więc konstrukcję pocisku, nie tylko kaliber.
Sklep i strzelnica
Sklep Strzelam Bo Lubię
Produkty, o których mowa w poradniku, znajdziesz w naszym sklepie stacjonarnym i internetowym.
Strzelnica Czechowice-Dziedzice
Na naszej strzelnicy strzelisz z karabinka AR-15 w .223/5,56 oraz z pistoletów 9 mm, m.in. Glocka 17 i CZ P-10 C - porównasz oba naboje podczas jednej wizyty.
Źródła
- SAAMI - specyfikacja 5.56 Commercial (cywilna, nie NATO) - wymiary naboju; MAP
- C.I.P. - TDCC 9 mm Luger (9x19) - wymiary naboju; Pmax
- SAAMI Z299.3 - Centerfire Pistol & Revolver - MAP
- ISAP - Rozporządzenie Ministra Środowiska z 23 marca 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania i znakowania tusz (Dz.U. 2005 nr 61 poz. 548 ze zm.) - § 3 - broń i amunicja dopuszczone do polowania; progi energii pocisku na 100 m: 400 J, 1000 J, 2000 J, 2500 J
- ISAP - Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz.U. 2024 poz. 485) - art. 10 - cele pozwolenia i rodzaje broni
Parametry w tabelach pochodzą wyłącznie z wymienionych wyżej źródeł (producenci broni i amunicji, normy C.I.P./SAAMI, ISAP). Wartości dla konkretnych egzemplarzy i partii amunicji mogą się różnić.
