Parametry naboju
Kaliber nominalny jest ten sam, ale na tym podobieństwa się kończą. .38 Special ma długą łuskę z kryzą, zaprojektowaną do bębna rewolweru, i pracuje przy niskim ciśnieniu; 9 mm Luger to krótki nabój bez wystającej kryzy, o wysokim ciśnieniu, pomyślany dla magazynka pistoletu. Dane z kart C.I.P. i normy SAAMI:
| Parametr | .38 Special | 9 mm Luger (9x19) |
|---|---|---|
| Kaliber nominalny | 9 mm | 9 mm |
| Typ naboju | rewolwerowy | pistoletowy |
| Zapłon | centralny | centralny |
| Długość łuski | 29,34 mm[1] | 19,15 mm[2] |
| Długość naboju | 39,37 mm[1] | 29,69 mm[2] |
| Pmax C.I.P. | 1500 bar[1] | 2350 bar[2] |
| MAP SAAMI | 17 000 psi[3] | 35 000 psi[3] |
Kaliber nominalny to zwyczajowe oznaczenie naboju, a nie zmierzona średnica pocisku.
Najciekawszy jest kontrast między długością a ciśnieniem. Nabój .38 Special jest o blisko centymetr dłuższy (39,37 mm wobec 29,69 mm), a mimo to słabszy, bo pracuje przy ciśnieniu 1500 bar wobec 2350 bar. W realnym rewolwerze z krótką lufą przewaga 9 mm jest jeszcze wyraźniejsza. Konkretnych prędkości i energii nie podajemy: zależą od producenta, rodzaju pocisku i długości lufy, a w .38 Special występują dodatkowo wersje +P o podwyższonym ciśnieniu.
Odrzut i kontrola broni
Niskie ciśnienie i słabszy ładunek sprawiają, że .38 Special strzela się miękko: odrzut narasta wolniej, a huk jest mniej ostry niż w 9 mm. W rewolwerze średniej wielkości to jeden z najprzyjemniejszych nabojów centralnego zapłonu. Trzeba jednak pamiętać o budowie broni - lufa rewolweru leży wysoko nad dłonią, więc podrzut jest wyraźniejszy, niż sugerowałaby moc naboju, a w bardzo lekkich rewolwerach z krótką lufą odrzut potrafi zaskoczyć.
9 mm Luger w pistolecie kopie krócej i szybciej, ale zamek i sprężyna powrotna rozkładają impuls, a nisko położona lufa ogranicza podrzut. W strzelaniu szybkimi seriami pistolet 9 mm jest łatwiejszy do utrzymania na celu.
Dostępność i cena w Polsce
Oba naboje są w Polsce łatwo dostępne. 9 mm Luger jest tańszy - to najpopularniejsza amunicja pistoletowa w kraju. .38 Special należy do najtańszych nabojów rewolwerowych, ale za sztukę zapłacisz zwykle więcej niż za „dziewiątkę”. Występuje w wielu odmianach: z pociskiem ołowianym, pełnopłaszczowym, półpłaszczowym oraz w wersjach o podwyższonym ciśnieniu oznaczanych +P, przeznaczonych tylko do broni, która to dopuszcza.
Broń na .38 Special to rewolwery: małe modele z krótką lufą oraz większość rewolwerów .357 Magnum, które przyjmują oba naboje. W 9 mm Luger wybór jest nieporównanie szerszy i obejmuje pistolety każdej wielkości. Istotna praktyczna różnica to pojemność - bęben rewolweru mieści kilka nabojów, magazynek pistoletu 9 mm kilkanaście.
Zastosowania: sport, kolekcja, myślistwo
Sport. .38 Special to podstawowa amunicja konkurencji rewolwerowych i klasyczny nabój strzelań precyzyjnych - łagodny i celny. 9 mm Luger dominuje w strzelaniach dynamicznych i w konkurencjach pistoletowych. Zawodnik, który chce startować w obu typach konkurencji, potrzebuje po prostu dwóch broni.
Kolekcja. .38 Special otwiera świat rewolwerów policyjnych i sportowych produkowanych przez cały XX wiek. 9 mm Luger to z kolei europejskie i światowe pistolety służbowe.
Myślistwo. Żaden z nich nie ma zastosowania łowieckiego - przepisy wyłączają pistolety i rewolwery z polowania.
Na jakie pozwolenie
Rewolwer i pistolet są dla ustawy o broni i amunicji równorzędne. Przepis o celach sportowych, art. 10 ust. 4 pkt 4 lit. b[4], wymaga jedynie centralnego zapłonu, lufy gwintowanej i kalibru do 12 mm - oba naboje mają kaliber nominalny 9 mm. Przepis nie rozróżnia w tym punkcie pistoletu i rewolweru.
Pozwolenie do ochrony osobistej dotyczy według pkt 1 lit. a pistoletów lub rewolwerów centralnego zapłonu o kalibrach od 6 mm do 12 mm, a kolekcjonerskie - broni z pkt 1-6 (pkt 7). W łowiectwie broń krótka nie jest dopuszczona: § 3 ust. 1 rozporządzenia o polowaniu mówi o broni długiej, z wyłączeniem pistoletów i rewolwerów[5]. O wymaganiach i kolejnych krokach piszemy na stronie pozwolenie na broń.
Który kaliber wybrać
- Chcesz strzelać dynamicznie i dużo: pistolet 9 mm Luger - pojemność magazynka i cena amunicji przesądzają sprawę.
- Chcesz nauczyć się czystej pracy na spuście podwójnego działania: rewolwer i .38 Special.
- Kupujesz pierwszy rewolwer: rozważ model .357 Magnum/.38 Special - strzelasz z niego .38 Special, a mocniejszy nabój masz w odwodzie.
- Zależy ci na prostocie obsługi: rewolwer nie ma zewnętrznych bezpieczników ani magazynka, a niewypał rozwiązuje ponowne ściągnięcie spustu.
- Jedna broń krótka na początek: pistolet 9x19 jest bardziej uniwersalny; rewolwer .38 Special to dobry drugi zakup.
Najczęściej zadawane pytania
9mm vs 38 Special - który nabój jest mocniejszy?
9 mm Luger. Pracuje przy wyraźnie wyższym ciśnieniu - limit C.I.P. to 2350 bar wobec 1500 bar. Konkretne wartości energii zależą od producenta, rodzaju amunicji i długości lufy, więc sprawdź je na kartach wybranych nabojów.
Kaliber 38 vs 9mm - czy pociski mają tę samą średnicę?
Oba naboje mają kaliber nominalny 9 mm. Mają jednak zupełnie inne łuski (29,34 mm z kryzą i 19,15 mm bez wystającej kryzy) i nie są zamienne.
.38 Special vs 9mm - co lepsze dla początkującego?
Do nauki strzelania z pistoletu 9 mm Luger, bo jest tani i powszechny. .38 Special w rewolwerze jest łagodniejsza i dobrze uczy pracy na spuście, ale rewolwer ma małą pojemność i wymaga innej techniki ładowania.
.38 vs 9mm - czy rewolwer i pistolet wymagają różnych pozwoleń?
Nie. Ustawa wymienia łącznie pistolety i rewolwery centralnego zapłonu, a limit kalibru dla celu sportowego to 12 mm (art. 10 ust. 4 pkt 4 lit. b)[4]. Oba naboje go spełniają.
Sklep i strzelnica
Sklep Strzelam Bo Lubię
Amunicję .38 Special i 9x19 oraz rewolwery i pistolety znajdziesz w sklepie.
Strzelnica Czechowice-Dziedzice
Na naszej strzelnicy strzelisz z rewolwerów Rossi i Taurus w .38 Special oraz z pistoletów 9x19, m.in. Glocka 17 - porównasz rewolwer z pistoletem na jednym stanowisku.
Źródła
- C.I.P. - TDCC .38 Special - długość łuski i naboju (CARTRIDGE MAXI), Pmax
- C.I.P. - TDCC 9 mm Luger - długość łuski i naboju (CARTRIDGE MAXI), Pmax
- SAAMI Z299.3 - Centerfire Pistol & Revolver - MAP
- Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz.U. 2024 poz. 485) - ISAP - art. 10 - cele pozwolenia i rodzaje broni
- Rozporządzenie Ministra Środowiska z 23.03.2005 r. w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania (Dz.U. 2005 nr 61 poz. 548 ze zm.) - ISAP - § 3 - broń i amunicja do polowania
Parametry w tabelach pochodzą wyłącznie z wymienionych wyżej źródeł (producenci broni i amunicji, normy C.I.P./SAAMI, ISAP). Wartości dla konkretnych egzemplarzy i partii amunicji mogą się różnić.
